مدیرعامل مایکروسافت، ساتیا نادلا، مدعی شده که نسل جدید دیتاسنترهای هوش مصنوعی این شرکت بهقدری کم آب مصرف میکنند که میزان مصرف سالانه آنها تقریباً با یک رستوران معمولی برابر است. نادلا این ادعا را در جریان رویداد مایکروسافت بیلد ۲۰۲۶ و در توضیح استراتژی جدیدی مطرح کرده که هدف آن کاهش نگرانیهای فزاینده درباره پیامدهای زیستمحیطی دیتاسنترها بر جوامع محلی است.
نادلا در جریان سخنرانی خود درباره بازتعریف میزان مصرف آب در معماریهای جدید گفت:
«حلقه سیستم سرمایش تنها یکبار پر میشود و دیتاسنتر میتواند بهطور مؤثر با مصرف آب نزدیک به صفر کار کند. میزان آب مصرفی روزانه این مراکز در طول یک سال، تقریباً معادل همان مقداری است که یک رستوران استفاده میکند.»
اگرچه نادلا به ابعاد یا نوع رستوران مورد نظر برای این مقایسه اشارهای نکرد، اما این ادعا با توجه به ابعاد عظیم ابَردیتاسنترهای هوش مصنوعی امروزی بسیار قابلتوجه است. برآوردهای صنعت نشان میدهند که رستورانها سالانه بین چند صد هزار تا بیش از یک میلیون گالن آب مصرف میکنند؛ این درحالی است که ابَردیتاسنترهای بالای ۱۰۰ مگاوات بهطور سنتی و بسته به اقلیم، حجم کاری و نوع طراحی، سالانه به دهها تا صدها میلیون گالن آب برای خنکسازی نیاز دارند.
سیستم سرمایش جدید دیتاسنترهای مایکروسافت
اظهارات نادلا بر پایه معماری جدید سرمایش مایع مداربسته مایکروسافت استوار است. دیتاسنترهای سنتی اغلب به سیستمهای سرمایش تبخیری متکی هستند که برای دفع حرارتِ تولیدشده توسط سرورها و تجهیزات شبکه، بهطور مداوم آب مصرف میکنند. در رویکرد جدید مایکروسافت، بیش از ۹۰ درصد از بار خنکسازی مجتمع برعهده یک سیستم سرمایش مایع مداربسته است که در طول فرایند ساخت پر میشود و سپس بهجای مصرف مداوم آب تازه، همان آب را بارها به گردش درمیآورد. بخش باقیمانده از سیستم سرمایش نیز عمدتاً به هوای بیرونی متکی است و تنها در گرمترین شرایط آبوهوایی از آب اضافی استفاده میکند.
مکانیسم سیستم به این صورت است که آب خنکشده را از طریق مبدلهای حرارتی متصل به سختافزارهای هوش مصنوعی به گردش درمیآورد. آب پس از جذب حرارت، به یک مرکز سرمایش بزرگ هدایت میشود که در آنجا فنهای خنککننده غولپیکر گرما را تخلیه میکنند و سپس آب دوباره به درون مجتمع بازمیگردد.
بهدلیل باقی ماندن آب در چرخه و جلوگیری از تبخیر یا دورریز آن، مصرف مداوم آب بهشدت کاهش مییابد که این امر میتواند مانع از هدررفت میلیاردها گالن آب در شبکه دیتاسنترهای مایکروسافت شود.
این طراحی سرمایشی جدید و مزایای کاهش مصرف آب آن، درحالحاضر تنها در پردیس دیتاسنتر هوش مصنوعی Fairwater مایکروسافت در ایالت ویسکانسین پیادهسازی شده است. بااینحال، مایکروسافت اعلام کرده که این روش سرمایش به طراحی استاندارد دیتاسنترهای آینده با محوریت هوش مصنوعی تبدیل خواهد شد. این شرکت تأیید کرده است که چندین تأسیسات مشابه بهعنوان بخشی از توسعه گستردهتر زیرساختهای هوش مصنوعی در نقاط دیگر ایالات متحده درحال ساخت هستند.
اگرچه طراحی جدید در آینده مصرف آب را بهشکل چشمگیری کاهش میدهد، اما منتقدان اشاره میکنند که مایکروسافت درحالحاضر شبکه جهانی عظیمی شامل بیش از ۵۰۰ مرکز در ۸۰ منطقه جهان را مدیریت میکند که بسیاری از آنها پیش از معرفی معماری جدید ساخته شدهاند. مایکروسافت هنوز برنامه جامعی برای بازسازی و تجهیز دیتاسنترهای قدیمی به این سیستم مداربسته اعلام نکرده است. در نتیجه این ادعا به تمامی دیتاسنترهای مایکروسافت مربوط نمیشود.
